Fot. Stefan Wajcht   

Maria Emilia Leszczyńska – Mittelstaedt urodziła się w Ruszczy w roku 1895 w rodzinie Cecylii z Grabskich i Kazimierza Leszczyńskich. Otrzymała gruntowne wykształcenie, studiując polonistykę i filozofię na Uniwersytecie Jagiellońskim. Zadebiutowała na łamach „Słowa Polskiego” utworami poetyckimi. W 1915 roku w krakowskim „Czasie” zamieściła wiersz, w którym protestowała przeciwko okrucieństwom wojny. W roku 1912 przejęła majątek Lisewo po zmarłej ciotce Celinie Przyłubskiej. Wkrótce wyszła za mąż za Zygmunta Mittelstaedta, z którym miała jedynego syna Karola.

    W latach międzywojennych XX wieku opublikowała następujące powieści i opowiadania: „Wielkie niepotrzebne” (1929), „Trzy panny służebne” (1930), „Frateco” (1935), „Bratowa z kabaretu” (1937), „Kwatera kaktusów” (1939). Dwie ostatnie były również drukowane na łamach tygodnika „Bluszcz”. Na literacki dorobek autorki składają się też drobne teksty, wiersze, nowele, recenzje książek publikowane na łamach prasy międzywojennej: „Dziennika Poznańskiego”, „Polski Zbrojnej”, „Ilustrowanego Kuriera Codziennego”, „Kobiety w świecie i w domu”, „Praktycznej Pani, dobrej obywatelce”, tygodniku „Czas”.

Kwatera kaktusów	Trzy panny służebne

    Po wojnie ukazały się następujące utwory: „Za różanym żywopłotem” (1992), „Fauny i Sybille znad Dunajca” (1995). W Londynie wznowiono opowiadanie pt.: „Kwatera kaktusów”.

    Maria Leszczyńska – Mittelstaedt zmarła w roku 1974. Spoczęła w Skulsku, w grobowcu nazywanym przez mieszkańców „Złamane życie”.

Grobowiec Przyłubskich i Leszczyńskich

 Fot. Halina Wyderska